​System Master Key i System Jednego Klucza – jak zaprojektować wygodną kontrolę dostępu w obiekcie?

​System Jednego Klucza i System Master Key: kiedy je wybrać?

System Jednego Klucza oznacza, że jeden klucz otwiera kilka wskazanych zamków. Sprawdza się przede wszystkim tam, gdzie nie ma wielu pracowników i wszyscy sobie ufają, np. małe biuro, sklep z zapleczem, punkt usługowy z jednym magazynem. Zaletą jest wygoda użytkownika i mniejsza liczba kluczy w obiegu. Minusem może koszt zgubienia klucza, ponieważ wtedy trzeba wymienić wszystkie wkładki, które obsługuje.

Natomiast System Master Key (system klucza generalnego) opiera się na hierarchii. Ten sam zamek może reagować na klucz użytkownika, klucz działowy i klucz nadrzędny administracji lub ochrony. Dzięki temu można rozdzielić dostęp między działy, utrzymać porządek w częściach wspólnych i nie wydawać wszystkim uniwersalnych kluczy do każdego pomieszczenia. To rozwiązanie częściej wybierane w obiektach z wieloma strefami, serwisem zewnętrznym, rotacją personelu lub kilkoma najemcami.

​Od czego zacząć wybór projektu kluczy?

Projekt zacznij od spisu wszystkich punktów dostępowych. Poza drzwiami wejściowymi liczą się:

• pomieszczenia techniczne,

• serwerownia,

• archiwum,

• rozdzielnie,

• dach,

• bramy,

• kraty,

• szafy instalacyjne,

• czasem szafki na środki czystości.

Do każdego miejsca dopisz: kto odpowiada za pomieszczenie, kto musi tam regularnie wchodzić oraz co jest stawką (dokumenty, towar).

Na tej podstawie wyznacza się strefy dostępu: publiczną, pracowniczą, magazynową, techniczną i krytyczną. Następnie powstaje plan zamknięć, czyli mapa zależności między drzwiami a kluczami. Już na tym etapie warto uwzględnić rozwój obiektu: wydzielenie nowej części piętra, dołączenie kolejnego najemcy, zmianę funkcji pomieszczeń.

​Hierarchia uprawnień: System Master Key vs. System Jednego Klucza

W System Master Key dobrze sprawdza się układ wielopoziomowy. Przykładowo, klucze użytkowników otwierają ich strefę, klucze działowe obejmują część wspólną działu, a klucz administracyjny daje dostęp do większości drzwi. Dla miejsc szczególnie wrażliwych przewiduje się wyjątki: serwerownia, kasa, archiwum, pomieszczenie z monitoringiem. Trzeba je ustalić wcześniej, zanim powstaną wkładki.

Osobnym tematem są klucze serwisowe. Jeśli firma zewnętrzna ma regularnie wejść tylko do węzła cieplnego i rozdzielni, nie dawaj jej dostępu do całej strefy technicznej. Z punktu widzenia bezpieczeństwa lepiej zaprojektować krótszą listę drzwi. W Systemie Jednego Klucza przyjmij zasadę, że im wyższa wartość pomieszczenia, tym mniejsza jest liczba kluczy, które je otwierają.

​Wkładki systemowe i kontrola dorabiania: wygoda w obiekcie

O skuteczności decydują wkładki i osprzęt. Dobieraj wkładki do drzwi i warunków pracy, ponieważ inne wymagania mają drzwi zewnętrzne narażone na wilgoć i zabrudzenia, a inne drzwi wewnętrzne w strefie biurowej. W obiektach z rotacją pracowników istotna jest kontrola dorabiania. Wkładki systemowe z kartą bezpieczeństwa ograniczają szansę, że kopia powstanie bez zgody administratora. Ustal też zasady oznaczania kluczy: zamiast opisów typu “serwerownia” stosuj neutralne kody, aby zguba nie była gotową podpowiedzią.

Liczy się też odporność na próby forsowania, jakość osłon i dopasowanie szyldów. To właśnie te elementy łatwo pominąć w kosztorysie, a później trudno poprawić bez ingerencji w drzwi.

​Wdrożenie i utrzymanie: ewidencja kluczy, zwroty i jasne procedury w bezpieczeństwie obiektu

Po montażu zaczyna się etap, który decyduje o trwałości, czyli zarządzanie. Wprowadź ewidencję: numer klucza, osoba, data wydania, podpis, termin zwrotu. Przy zmianie stanowiska, zakończeniu umowy lub wygaśnięciu dostępu zwrot powinien być obowiązkowy. Klucze nadrzędne przechowuj w kontrolowanym miejscu i ogranicz liczbę osób, które mogą je pobierać. Klucze zapasowe wydawaj tylko imiennie i pod kontrolą.

Równie ważne jest wdrożenie użytkowników, m.in.:

• zakaz przekazywania kluczy bez zgody,

• obowiązek zgłoszenia utraty od razu po zgubieniu,

• sposób przechowywania poza godzinami pracy,

• informacja, że dorabianie odbywa się wyłącznie przez administratora.

Ustal procedurę na wypadek utraty klucza: kto zgłasza, kto ocenia, które wkładki są do wymiany, a gdzie wystarczy wymienić jeden element. Jeśli chcesz oprzeć projekt na sprawdzonych komponentach, sprawdź ofertę i doradztwo dostępne na stronie: https://www.sparta.com.pl/. Najważniejsze, żeby system można było rozwijać bez podejmowania pochopnych decyzji. To właśnie wtedy kontrola dostępu wspiera organizację obiektu zamiast ją spowalniać.